Zrobienie dobrego zdjęcia wymaga nie lada kreatywności. “Pachnąć” fotkę zachodzącego słońca każdy głupi potrafi, ale sfotografować je tak, aby zdjęcie było wyjątkowe to już prawdziwa sztuka.

Dwoma najważniejszymi wyznacznikami w fotografii krajobrazu są: rodzaj kadru i kompozycja. Co do oświetlenia to najlepszą porą na robienie zdjęć krajobrazowych jest wczesny ranek lub popołudnie, ponieważ w tym czasie prawdopodobieństwo prześwietlenia zdjęcia jest bardzo małe. Nie pomoże nam tutaj lampa błyskowa, więc musimy zdać się na łaskę pogody i wybierać taką perspektywę, która nie będzie kolidowała z promieniami słonecznymi, ale nie będzie też zbyt ciemna.

Jeżeli chodzi o kadr, istotny jest jego format: poziomy dla szerokich przestrzeni i dużej perspektywy oraz pionowy dla strzelistych i wysokich obiektów. Do fotografowania krajobrazów używa się zwykle kadru poziomego, ponieważ sprawia wrażenie panoramiczności obrazu. Kadr poziomy stosuje się w przypadkach, gdy chcemy by na zdjęciu zmieścił się jakiś wysoki obiekt (drzewo, wieża, budynek). Przy kadrowaniu ważna jest też selekcja elementów. Przesuwając aparat w lewo i w prawo, w górę i w dół wybieramy elementy, które mają znaleźć się na naszym zdjęciu, pomijamy zaś te niepożądane.

Kolejnym krokiem jest kompozycja obrazu. Istnieje wiele teorii jak powinno się dzielić zdjęcie ze względu na walory estetyczne. Nie ma uniwersalnej zasady na ten temat, dlatego lepiej kierować sie własnym zmysłem niż podręcznikowymi teoriami. Do stałych punktów kompozycji obrazu należą: obiekt główny, obiekty uzupełniające i tło. Obiekt główny nie jest obligatoryjny, ale dobrze kiedy się pojawia, ponieważ skupia uwagę na sobie i czyni fotografię ciekawszą. M0że to być na przykład łódka na jeziorze, krzak na polanie czy zwierzę na łące. Kiedy jednak takiego obiektu nie znajdziemy, a bardzo chcemy zrobić zdjęcię pięknemu widokowi, powinniśmy posłużyć się zasadą proporcji obrazu. Zwykle jest to 1/3 do 2/3 (czyli na przykład 1/3 zdjęcia stanowi polana, a 2/3 niebo lub na odwrót) przy tradycyjnych zdjęciach oraz 1/6 do 5/6 przy fotografowaniu horyzontu wieczorem (1/6 to ziemia, 5/6 niebo).

Te zasady to jednak ogólne reguły estetyczne. Każdy kreatywny fotograf powinien kierowac się własnym zmysłem, bo w dobrej fotografii nie liczy się jej poprawność, a oryginalność.

Krajobraz to zwykle jedno z pierwszych zdjęć początkującego fotografa. Świat wokół nas jest najbardziej fotogenicznym obiektem, nic więc dziwnego, że chyba każdy posiadacz aparatu fotograficznego zrobił przynajmniej jedno zdjęcie przedstawiające jakiś pejzaż. Pozornie łatwe ujęcie, wcale nie jest takie proste, jeżeli chcemy uzyskać naprawdę świetny efekt.
Zrobienie dobrego zdjęcia wymaga nie lada kreatywności. "Pachnąć" fotkę zachodzącego słońca każdy głupi potrafi, ale sfotografować je tak, aby zdjęcie było wyjątkowe to już prawdziwa sztuka.
Dwoma najważniejszymi wyznacznikami w fotografii krajobrazu są: rodzaj kadru i kompozycja. Co do oświetlenia to najlepszą porą na robienie zdjęć krajobrazowych jest wczesny ranek lub popołudnie, ponieważ w tym czasie prawdopodobieństwo prześwietlenia zdjęcia jest bardzo małe. Nie pomoże nam tutaj lampa błyskowa, więc musimy zdać się na łaskę pogody i wybierać taką perspektywę, która nie będzie kolidowała z promieniami słonecznymi, ale nie będzie też zbyt ciemna.
Jeżeli chodzi o kadr, istotny jest jego format: poziomy dla szerokich przestrzeni i dużej perspektywy oraz pionowy dla strzelistych i wysokich obiektów. Do fotografowania krajobrazów używa się zwykle kadru poziomego, ponieważ sprawia wrażenie panoramiczności obrazu. Kadr poziomy stosuje się w przypadkach, gdy chcemy by na zdjęciu zmieścił się jakiś wysoki obiekt (drzewo, wieża, budynek). Przy kadrowaniu ważna jest też selekcja elementów. Przesuwając aparat w lewo i w prawo, w górę i w dół wybieramy elementy, które mają znaleźć się na naszym zdjęciu, pomijamy zaś te niepożądane.
Kolejnym krokiem jest kompozycja obrazu. Istnieje wiele teorii jak powinno się dzielić zdjęcie ze względu na walory estetyczne. Nie ma uniwersalnej zasady na ten temat, dlatego lepiej kierować sie własnym zmysłem niż podręcznikowymi teoriami. Do stałych punktów kompozycji obrazu należą: obiekt główny, obiekty uzupełniające i tło. Obiekt główny nie jest obligatoryjny, ale dobrze kiedy się pojawia, ponieważ skupia uwagę na sobie i czyni fotografię ciekawszą. Mo0że to być na przykład łódka na jeziorze, krzak na polanie czy zwierzę na łące. Kiedy jednak takiego obiektu nie znajdziemy, a bardzo chcemy zrobić zdjęcię pięknemu widokowi, powinniśmy posłużyć się zasadą proporcji obrazu. Zwykle jest to 1/3 do 2/3 (czyli na przykład 1/3 zdjęcia stanowi polana, a 2/3 niebo lub na odwrót) przy tradycyjnych zdjęciach oraz 1/6 do 5/6 przy fotografowaniu horyzontu wieczorem (1/6 to ziemia, 5/6 niebo).
Te zasady to jednak ogólne reguły estetyczne. Każdy kreatywny fotograf powinien kierowac się własnym zmysłem, bo w dobrej fotografii nie liczy się jej poprawność, a oryginalność.

Fotografie czarno-białe

Czarno-biały odcień nie nadaje sie dla każdego zdjęcia, ale bardzo dobrze prezentuje się na przykład w portretach. Monochromatyczność zdjęcia pozwala zwrócić uwagę na szczegóły osoby fotografowanej, które straciłyby na wartości w  kolorze. Zdjęcie czarno-białe ma w sobie pewien czar, utrzymuje fotografię w konwencji zdjęcia sprzed lat. Moda na obróbkę zdjęć tak, by wygladały na wiekowe być może nie jest już tak silna, nadal jednak stosuje się tą technikę w zakładach fotograficznych.

Równie dobrze w odcieniach szarości prezentują się niewielkie obiekty, na których zogniskowany jest obraz. Zbyt wielka różnorodność kolorów odwraca uwagę od formy obiektu – ograniczenie tego czynnika pozwala dostrzec nawet piękno zwykłego wazonu. Zdjęcia czarno-białe są uważane za “bardziej” artystyczne, ponieważ nie przemawiają do widza atrakcyjnością kolorów, a prezentują przesłanie w ascetyczny i czysty sposób. Tak naprawdę, zdjęcie w każdym kolorze może mieć głęboki wyraz jeśli tylko za jego pośrednictwem artysta chce coś przekazać.

Zdjęcia czarno-białe lub w sepii otrzymujemy na dwa sposoby: możemy ustawić odpowiedni filtr w aparacie podczas fotografowania, dzięki czemu od razu otrzymujemy pożadany efekt. Jest to o tyle wygodne, że w aparatach cyfrowych możemy od razu sprawdzić czy zdjęcie w takiej formie będzie dobrze wyglądało. Drugi sposób, czyli komputerowa obróbka kolorowego zdjecia również jest bardzo prosta. Opcję udostepniają wszystkie popularne programy graficzne. Na ekranie monitora możemy sprawdzić jak kolorowe zdjęcie będzie wyglądało w wersji monochromatycznej. Może się wtedy okazać, że nie wszystkie nadają się do tych odcieni – ten problem nie powstaje, jeśli korzystamy z pierwszego sposobu.

Przy robieniu zdjęć czarno-białych bardzo istotne jest oświetlenie - to ono daje cały efekt. Zdjęcie nie może być prześwietlone ani niedoświetlone, ponieważ kontury będą niewyraźne. Istotny jest również kontrast, który zapewni dobrą widoczność i ostrość sfotografowanych obiektów.

Są dwa sposoby robienia zdjęć zwierzętom. Pierwszy opiera sie na znajomości obiektu. Jesteśmy w stanie przewidzieć co zrobi zwierzak i fotografujemy w zaplanowanym momencie, bądź robimy zdjęcie kiedy się nie rusza (leży, śpi). Ta metoda należy do łatwiejszych, a zdjęcia zrobione przy jej pomocy są po prostu poprawne (odpowiednio ostre, naświetlone i wykadrowane). Drugi sposób jest bardziej ryzykowny i wymaga dużej cierpliwości, ale przynosi o wiele ciekawsze efekty: fotografujemy zwierzęta w ruchu. Do tego potrzebny jest dobry aparat z zoomem optycznym, mającym cechy obiektywu szerokokątnego. W niektórych modelach dostępny jest tryb “sport” – do fotografowania obiektów w ruchu. Przy takiej metodzie robienia zdjęć może minąć wiele czasu zanim uda nam się zrobić dobre, ale jedno takie może być o wiele bardziej wartościowe od kilkunastu “poprawnych” zdjęć śpiącego zwierzaka. Ruch, zwłaszcza w wydaniu zwierząt, ożywia fotografię i czyni ją niepowtarzalną – trudno bowiem uchwycić drugi raz takie samo zachowanie.

Ciekwe są również portrety zwierząt. Bardzo trudne do zrobienia ze względu na wymagania (portret musi być bardzo wyostrzonym zdjęciem, co trudno uzyskać gdy zwierzę sie rusza). Dzięki zbliżeniom bardzo fajnie można pokazać emocje, których zwierzęta są pełne i których nie boją się okazywać, na przykład podczas zabawy z członkami rodziny czy innymi zwierzętami.

Robiąc zdjęcia pamiętajmy, że najlepszą wysokością aparatu jest ta równa zwierzęciu. Wtedy proporcje są odpowiednio zachowane. Ważne jest również tło - jeżeli fotografujemy na zewnątrz, wybierajmy miejsca, w których kolor sierści (futra, pierza, itd.) nie będzie zlewał się z otoczeniem, chyba że taki był nasz zamiar.

Zwierzę zawsze powinno zajmować większość kadru, w przeciwnym razie kompozycja może zostać naruszona, a fotografowany pupil “zginie” w tle. Tylko zwierzęta domowe fotografujemy w warunkach domowych lub studyjnych, ale jeśli nie ma takiej potrzeby zawsze starajmy sie to robić w plenerze – to ubarwi zdjęcie i sprawi, że będzie bardziej naturalne.

To, co chcemy przedstawić na zdjęciu zależy też w dużej mierze od samego modela. Wiadomo, ze obiektyw aparatu wcale nie jest obiektywny i pokazuje to, czego chce autor zdjęcia. Niemniej jednak, wybór odpowiedniego modela(ki) jest istotny, ponieważ czasem bardzo naturalne zdjęcie może mówić więcej, niż najlepszy na świecie retusz.

Jeżeli już mamy obraną koncepcję trzeba pomyśleć nad rodzajem kadru: czy najlepszy będzie profil, ciasny kadr na twarz czy cała sylwetka. Często wybór kadru może mieć ogromne znaczenie, ponieważ jest dopasowany do indywidualnych cech osoby fotografowanej.
Kolejnym etapem jest wybór oświetlenia, a raczej dopasowanie się do niego jeżeli nie fotografujemy w studiu. Warunki studyjne pozwalają na dowolne operowanie światłem, ale nie wszyscy mogą sobie na to pozwolić. Dobrym rozwiązaniem jest plener bądź zdjęcie w pomieszczeniu, które mogą dodatkowo podkreślać charakter bohatera fotografii (wykonywany zawód, hobby, miejsce zamieszkania). Robienie zdjęcia poza studiem wymaga bardziej dopasowania się do obecnych warunków oświetlenia. Możemy wspomagać się lampą błyskową, ale róbmy to uważnie. Po pierwsze, powoduje ona efekt “czerwonych oczu”. Po drugie, nieprawidłowo ustawiona może rzucać cień na tło lub za bardzo naświetlić modela, co skończy się zdjęciem nadającym się wyłącznie do kosza. Lampy używajmy w słoneczny dzień, kiedy błysk nie rozświetla otoczenia tak inwazyjnie. Jeżeli fotografujemy w pochmurny dzień, wyłączmy flesz, a efekty będą o wiele lepsze.

Jeżeli dostrzeżemy coś ciekawego, coś co zwykle zostałoby przeoczone, warto spróbować zrobić oryginalne ujęcie. Może to być owad, pręcik kwiatu czy zwykła sztacheta w płocie – tak naprawdę to nie fotografowany obiekt gra tu pierwsze skrzypce, a perspektywa. Dlatego przedmiot powinniśmy obejrzeć z kilku stron i sprawdzić, z której prezentuje się najlepiej. Jeżeli zdjęcie robimy w plenerze, zwróć uwagę również na pozycję słońca względem fotografowanego obiektu. Chociaż w biały dzień nie robi się zdjęć “pod słońce” to warto sprawdzić i taką możliwość, ponieważ w różnych warunkach możemy otrzymać zadziwiające efekty.

Przy obserwacji powinniśmy zwrócić uwagę również na tło. W trybie makro jest ono zwykle rozmyte, ponieważ ostrość skupia się na obiekcie, ale pomimo tego bardzo duże znaczenie ma co się na nim znajdzie – kształty i kolory są bowiem widoczne i muszą stanowić podkreślenie dla centralnego obiektu na zdjęciu. Dodatkowo, rozmycie tła dla bardzo ostrego obiektu na zdjęciu daje wrażenie trójwymiarowości, ponieważ wyraźnie zaznacza pierwszy i drugi plan ekspozycji.

Zanim zrobimy zdjęcie, trzeba zastanowić się również nad wyborem kadru pomiędzy poziomym a pionowym. Pierwszy nadaje się do szerokich obiektów lub ciągłości (łańcuch, sznur, deska), drugi zaś dobrze eksponuje obiekty smukłe. Zwykle oceniamy to patrząc przez wizjer lub na ekran LCD. Dla pewności możemy zrobić kilka zdjęć w różnych pozycjach, nie zawsze jednak jest na to szansa. Kiedy na przykład, chcemy sfotografować motyla, dźwięk migawki może go wytraszyć, mamy więc tylko jedną szansę na dobre zdjęcie.

Kiedy już znajdziemy odpowiednią perspektywę, przechodzimy do fotografowania. Nieoceniony jest tu dobry sprzęt. Cyfrowe aparaty kompaktowe mają małe szanse na zrobienie bardzo dobrego zdjęcia w tej technice, ale coraz więcej nowych modeli jest wyposażonych w opcję robienia zdjęć w trybie makro, dzięki czemu jakość fotografii jest nienajgorsza. Bardziej przydatne są tu lustrzanki - wszystkie mają tryb makro, który automatycznie dopasowuje ustawienia aparatu do zogniskowania obrazu na obiekcie pierwszoplanowym. Zdjęcia wykonane za pomocą lustrzanki, bez manualnych ustawień obiektywu dają bardzo dobre efekty. Profesjonalne aparaty dysponują obiektywami, ktore można regulować ręcznie, dzięki czemu dobieramy odpowiednią ostrość fotografowanego obiektu i stopień rozmycia tła za nim. Im większy obiektyw, tym lepsza jakość zdjęcia, ponieważ ZOOM optyczny, tak istotny przy zbliżeniach, ma tutaj większy zakres. Istnieją również specjalne obiektywy do zdjęć w trybie makro, ale są one drogie, a ich obsługa wymaga sporej wiedzy fotograficznej.